Wyjazd z Wielkiej Brytanii, zarówno na stałe, jak i w celu podjęcia długoterminowej pracy za granicą, wiąże się z określonymi obowiązkami wobec HM Revenue and Customs (HMRC). W określonych sytuacjach podatnik ma obowiązek poinformować urząd o opuszczeniu kraju, aby jego sytuacja podatkowa została prawidłowo ustalona i rozliczona. Obowiązek ten dotyczy osób wyjeżdżających na stałe, podejmujących pracę za granicą w pełnym wymiarze godzin, na okres co najmniej jednego pełnego roku podatkowego, również w przypadku pracy dla brytyjskiego pracodawcy, a także cudzoziemców opuszczających Wielką Brytanię. Rok podatkowy w Wielkiej Brytanii trwa od 6 kwietnia do 5 kwietnia kolejnego roku. Krótkie wyjazdy wakacyjne oraz podróże służbowe nie wymagają zgłoszenia do HMRC.

Poinformowanie HMRC o planowanym wyjeździe ma istotne znaczenie dla prawidłowego rozliczenia podatkowego. Dzięki temu urząd może ustalić czy podatnikowi przysługuje zwrot nadpłaconego podatku za dany rok podatkowy. Ponadto HMRC może ocenić, czy dana osoba będzie zobowiązana do płacenia podatku w więcej niż jednym kraju. Jest to również ważne w przypadku osób przechodzących na emeryturę za granicą, ponieważ umożliwia właściwe opodatkowanie otrzymywanej emerytury.

Sposoby zgłoszenia wyjazdu do HMRC

Sposób poinformowania HMRC o wyjeździe zależy od tego, czy podatnik składa zeznanie podatkowe w systemie Self Assessment. Osoby, które zazwyczaj nie składają takiego zeznania powinny wypełnić formularz P85. Jeżeli podatnik posiada formularz P45, należy dołączyć część drugą i trzecią, które otrzymuje się od pracodawcy lub z Jobcentre Plus w przypadku pobierania Jobseeker’s Allowance (zasiłek dla bezrobotnych). W sytuacji gdy podatnik nie posiada formularza P45, na przykład dlatego, że kontynuuje pracę dla brytyjskiej firmy za granicą, nadal jest zobowiązany do wypełnienia formularza P85.

Podatnicy, którzy zwykle składają zeznanie podatkowe za pośrednictwem Self Assessment, informują HMRC o wyjeździe poprzez wypełnienie części dotyczącej rezydencji podatkowej, czyli formularza SA109, który należy dołączyć do zeznania podatkowego i wysłać pocztą. Zgłoszenie wyjazdu w takiej sytuacji nie może zostać dokonane za pośrednictwem usług internetowych. Zeznanie podatkowe może zostać sporządzone samodzielnie, przy użyciu specjalistycznego oprogramowania lub z pomocą księgowego.

Ważne! Termin wysłania zeznania podatkowego pocztą upływa 31 października, a jego niedotrzymanie skutkuje nałożeniem kary finansowej.

W przypadku osób wyjeżdżających do pracy w pełnym wymiarze godzin dla brytyjskiego pracodawcy na okres co najmniej jednego pełnego roku podatkowego, konieczne jest jednoczesne wypełnienie formularza P85 oraz złożenie zeznania Self Assessment wraz z formularzem SA109.

Obowiązek informacyjny względem innych instytucji

O opuszczeniu Wielkiej Brytanii należy poinformować również inne instytucje, w szczególności lokalny urząd gminy, aby zaprzestać naliczania Council Tax. Jest to istotne, aby uniknąć powstawania niepotrzebnych zaległości finansowych. Warto również zadbać o aktualizację danych kontaktowych, aby w razie potrzeby HMRC lub inne urzędy mogły skontaktować się z podatnikiem.

Zwrot podatku po opuszczeniu Wielkiej Brytanii

HMRC po otrzymaniu informacji o wyjeździe ustala, czy podatnikowi przysługuje zwrot podatku za rok podatkowy, w którym opuścił Wielką Brytanię. Jeżeli zwrot się należy, może on zostać wypłacony bezpośrednio podatnikowi lub wskazanej przez niego osobie trzeciej, zwanej odbiorcą nominowanym. HMRC wysyła czeki wyłącznie na adresy znajdujące się na terenie Wielkiej Brytanii, a większość z nich mogą zostać zrealizowane jedynie na brytyjskie konto bankowe należące do podatnika lub jego nominowanego odbiorcy.

Status nierezydenta i obowiązki podatkowe

Osoby, które po wyjeździe uzyskują status nierezydenta podatkowego (non-resident status), nie płacą podatku w Wielkiej Brytanii od dochodów i zysków osiąganych poza jej terytorium. W niektórych przypadkach status nierezydenta może obowiązywać już od dnia następującego po opuszczeniu kraju, w zależności od indywidualnej sytuacji podatnika oraz zasad tak zwanego split year treatment. Należy jednak pamiętać, że nawet jako nierezydent można być zobowiązanym do zapłaty podatku w Wielkiej Brytanii. Przykładem jest osiąganie dochodów z tytułu wynajmu nieruchomości. Warto zatem zapoznać się z umową unikania podwójnego opodatkowania, którą Wielka Brytania podpisała z wieloma krajami, również Polską.

Problemy z zapłatą podatku

W sytuacji gdy podatnik nie jest w stanie zapłacić podatku w terminie lub przekroczył ustawowy termin rozliczenia, powinien jak najszybciej skontaktować się z HMRC. Urząd zazwyczaj podejmuje próbę kontaktu w przypadku braku płatności, jednak brak reakcji ze strony podatnika może skutkować podjęciem działań windykacyjnych. W skrajnych przypadkach HMRC może zwrócić się do organów podatkowych kraju, w którym podatnik aktualnie przebywa, o wyegzekwowanie należnego podatku.

National Insurance i pozostałe świadczenia

Podczas pobytu za granicą w niektórych przypadkach możliwe jest dalsze opłacanie składek na National Insurance, zwłaszcza jeżeli podatnik planuje powrót do Wielkiej Brytanii lub zamierza w przyszłości ubiegać się o państwową emeryturę (State Pension). Składek nie można odzyskać w przypadku stałego opuszczenia Wielkiej Brytanii, jednak mogą one zostać uwzględnione przy ustalaniu uprawnień do świadczeń w kraju, do którego nastąpiła przeprowadzka, o ile obowiązuje odpowiednia umowa o zabezpieczeniu społecznym. W określonych sytuacjach możliwe jest również pobieranie niektórych brytyjskich świadczeń, takich jak Jobseeker’s Allowance, podczas pobytu w krajach Unii Europejskiej, a także w Islandii, Liechtensteinie, Norwegii lub Szwajcarii, w zależności od obowiązujących porozumień międzynarodowych.

Zmiana sytuacji życiowej i powrót do UK

Jeżeli w trakcie pobytu za granicą zmienią się okoliczności życiowe, takie jak adres zamieszkania czy stan cywilny, należy poinformować o tym HMRC, podając numer National Insurance (NINo). Obowiązek poinformowania HMRC dotyczy również powrotu do Wielkiej Brytanii. Warto także pamiętać, że odwiedzanie Wielkiej Brytanii po wyjeździe nie zawsze skutkuje odzyskaniem statusu rezydenta podatkowego. Osoby pracujące w pełnym wymiarze godzin za granicą mogą zazwyczaj przebywać w UK do 90 dni w roku, pod warunkiem że nie pracują dłużej niż 30 dni w tym okresie. Rozpoczęcie pracy w Wielkiej Brytanii np. otwarcie działalności gospodarczej lub zakup nieruchomości, może prowadzić do ponownego nabycia statusu rezydenta podatkowego. W przypadku wątpliwości urząd zaleca dokładne sprawdzenie swojego statusu rezydencji, ponieważ nierezydenci podlegają opodatkowaniu w Wielkiej Brytanii wyłącznie od dochodów osiąganych na jej terytorium.

Podsumowanie

Wyjazd z Wielkiej Brytanii to nie tylko zmiana miejsca zamieszkania, lecz także istotna zmiana sytuacji podatkowej. Prawidłowe i terminowe poinformowanie HMRC pozwala uniknąć błędów w rozliczeniach, kar finansowych oraz problemów związanych z podwójnym opodatkowaniem. Dopełnienie formalności przed lub tuż po wyjeździe daje pewność, że obowiązki podatkowe zostały spełnione, a sprawy finansowe pozostają pod kontrolą, niezależnie od kraju, w którym podatnik będzie mieszkać i pracować.

Źródło:

https://www.gov.uk/self-assessment-tax-returns