Czy nabędę prawo do zasiłku dla osób bezrobotnych po powrocie do Polski?

Podejmując decyzję o powrocie do kraju nie zawsze kierujemy się tęsknotą za bliskimi, znajomymi, za krajem. Bardzo często powodem powrotu do kraju jest po prostu utrata zatrudnienia. Pojawia się wówczas wiele pytań: co robić, czy wracać do kraju, czy szukać czegoś nowego? Jeśli wrócę, na co mogę liczyć?

Wiele osób po przyjeździe decyduje się na zgłoszenie do powiatowego urzędu pracy w celu rejestracji jako osoba bezrobotna. Jednak nie wszyscy wiedzą, jakie kryteria trzeba spełnić, żeby nabyć prawo do zasiłku dla osób bezrobotnych po okresie pracy w innym kraju członkowskim.

Co trzeba zrobić, żeby nabyć prawo do zasiłku dla osób bezrobotnych w Polsce?

Zgodnie z zasadami koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego obowiązującymi w krajach Unii Europejskiej o świadczenie z tytułu utraty pracy należy ubiegać się w kraju swojego ostatniego zatrudnienia. Natomiast osoba, która po okresie pracy w którymś z państw członkowskich Unii Europejskiej, Islandii, Liechtensteinie, Norwegii lub Szwajcarii wróciła do Polski i nie może znaleźć zatrudnienia, może starać się o prawo do świadczenia dla osób bezrobotnych dzięki zasadzie sumowania okresów ubezpieczenia i zatrudnienia.

W pierwszej kolejności należy zgłosić się do powiatowego urzędu pracy w celu zarejestrowania się jako osoba bezrobotna. Jednak w sytuacji, gdy ostatnim miejscem zatrudnienia nie była Polska, to wówczas z wnioskiem o przyznanie prawa do zasiłku należy zwrócić się do wojewódzkiego urzędu pracy. W Polsce urząd pracy może odmówić prawa do zasiłku, jeżeli wnioskodawca nie zostanie uznany za osobę powracającą do kraju. W tym celu wypełnia się stosowne oświadczenie, na podstawie którego ustalane jest, czy podczas pracy za granicą osoba ubiegająca się o zasiłek miała miejsce zamieszkania w Polsce.

Kogo można uznać za osobę powracającą do kraju?

W celu potwierdzenia, czy osobę ubiegającą się o zasiłek można uznać za osobę powracającą do kraju, wojewódzki urząd pracy bada poniższe kwestie:

• czas trwania i ciągłość pobytu na terytorium zainteresowanych państw członkowskich;
• charakter i specyfikę wykonywanej pracy, głównie miejsce, w którym praca ta jest zazwyczaj wykonywana, jej stały charakter oraz czas trwania każdej umowy;
• sytuację rodzinną osoby wnioskującej o zasiłek oraz więzi rodzinne;
• prowadzenie jakiejkolwiek działalności o charakterze niezarobkowym;
• w przypadku studentów ich źródło dochodu;
• sytuację mieszkaniową;
• państwo członkowskie, w którym osoba uważana jest za mającą miejsce zamieszkania dla celów podatkowych.

Dopiero po zbadaniu powyższych kwestii i zweryfikowaniu, czy osoba bezrobotna spełnia kryteria do nabycia zasiłku dla osób bezrobotnych w Polsce, czyli najogólniej mówiąc jest w stanie wykazać co najmniej 365 dni przepracowanych w okresie ostatnich 18 miesięcy za co najmniej minimalne wynagrodzenie za pracę, od którego były odprowadzane składki ZUS i na Fundusz Pracy, wojewódzki urząd pracy może przyznać prawo do zasiłku dla osób bezrobotnych.

Jak potwierdzić zagraniczne okresy zatrudnienia?

W tym celu należy za granicą w kraju unijnym złożyć wniosek o wydanie dokumentu PD U1. Otrzymany formularz należy przedstawić w Polsce, w wojewódzkim urzędzie pracy przy składaniu wniosku o przyznanie prawa do zasiłku. Jeżeli nie posiadamy takiego dokumentu, możemy wystąpić o jego wydanie za pośrednictwem wojewódzkiego urzędu pracy w Polsce.

Najprostszą drogą do przyznania zasiłku z tytułu utraty pracy jest ubieganie się o to świadczenie w kraju swojego ostatniego miejsca zatrudnienia. Jeżeli bowiem ostatnie miejsce pracy było poza Polską, w innym kraju członkowskim, to decyzja o przyznaniu prawa do zasiłku w Polsce będzie decyzją uznaniową wojewódzkiego urzędu pracy.

Karolina Łapińska, Powroty.gov.pl

Podstawa prawna:

• Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego
• Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 987/2009z dnia 16 września 2009 r. dotyczące wykonywania rozporządzenia (WE) Nr 883/2004 w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego
• Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. 2004 Nr 99 poz. 1001)