Informacje zgodne ze stanem prawnym na dzień: 2026-06-03

W Wielkiej Brytanii umowa najmu ma zazwyczaj formę tzw. „tenancy agreement”. Trzeba zwrócić uwagę na to, jak został w niej sformułowany zapis o trybie rozwiązania umowy i okresie wypowiedzenia.

W Wielkiej Brytanii standardem jest 6-miesięczny okres najmu. Próba wyprowadzenia się przed takim okresem bez porozumienia stron może się zakończyć koniecznością opłacenia czynszu za brakujące miesiące niezależnie od tego, czy w lokalu przebywamy czy też nie. Umowa najmu może również zawierać zapis w jakich okolicznościach właściciel lokalu lub agent może zatrzymać część wpłaconego na  początku umowy depozytu. Przed wypowiedzeniem umowy najmu należy te kwestie dokładnie zweryfikować w umowie.

W przypadku zerwania kontraktu i wyprowadzki bez uregulowania należności landlord bądź agencja mają prawo zgłosić nas na listę dłużników. Może to zepsuć przyszłe plany powrotu do Wielkiej Brytanii, założenia tam konta bądź starania o kredyt (w tym także po powrocie do Polski).

Właściciele mieszkań i agencje zazwyczaj przestrzegają zapisów w umowach dotyczących okresu najmu i wypowiedzenia. W niektórych wypadkach można jednak dojść do porozumienia w sprawie wcześniejszej wyprowadzki i rozwiązać umowę za porozumieniem stron. Trzeba jednak pamiętać, że właściciele zazwyczaj naciskają na dotrzymanie korzystnego dla nich zapisu o 6-miesięcznym okresie wynajmu.

Innym od negocjacji sposobem na wcześniejszą wyprowadzkę przed końcem kontraktu jest wykorzystanie tzw. klauzuli umownego prawa odstąpienia (ang. break clause), jeżeli taka została zawarta w umowie najmu. Klauzula odstąpienia powinna wskazywać z jakim wyprzedzeniem możemy notyfikować wynajmującemu chęć wyprowadzki przed okresem jej zakończenia umowy. W przypadku wspólnego najmu (ang. Joint tenancy) wszyscy zawarci w umowie najemcy muszą zgodzić się na użycie klauzuli odstąpienia.

Nie wszystkie umowy zawierają klauzulę odstąpienia, najczęściej jest ona wpisywana do umów wynajmu długookresowego.

Dodatkowe źródło informacji: www.gov.uk oraz legislation.gov.uk.

Zakończenie najmu w świetle Renters’ Rights Act

Wprowadzona w Wielkiej Brytanii ustawa o prawach najemców (Renters’ Rights Act) zmienia zasady, na jakich wynajmujący (landlordowie) mogą wynajmować prywatne nieruchomości od dnia 1 maja 2026 roku.

Inne przepisy mają zastosowanie, jeśli wynajmujesz od spółdzielni mieszkaniowej (housing association) lub rady miejskiej (local council), mieszkasz w studenckim domu akademickim lub jesteś lokatorem mieszkającym z właścicielem (lodger).

Jeśli chcesz zakończyć umowę bezterminową (assured periodic tenancy) po 1 maja 2026 roku, możesz to zrobić, składając 2-miesięczne wypowiedzenie:

• na piśmie – na przykład listownie, przez e-mail lub SMS,
• w dniu, w którym przypada płatność czynszu, lub w dniu poprzedzającym płatność.

Musisz kontynuować opłacanie czynszu w okresie wypowiedzenia. Ty i Twój landlord możecie zgodzić się na wcześniejsze zakończenie najmu. Możecie również ustalić na piśmie krótszy okres wypowiedzenia. Jeśli to landlord chce zakończyć Twoją umowę bezterminową po 1 maja 2026 roku, prosząc Cię o opuszczenie lokalu, będzie musiał podać powód eksmisji. Powody te są nazywane podstawami do odzyskania posiadania (grounds for possession). Wynajmujący będą musieli używać odpowiednich formularzy i zachować właściwy okres wypowiedzenia. Wynosi on zazwyczaj 4 miesiące, ale w przypadku niektórych podstaw może być krótszy.

Od 1 maja 2026 roku nie można już zostać eksmitowanym przy użyciu procedury „bez winy najemcy” z sekcji 21 (Section 21), nawet jeśli zezwala na to zapis w Twojej umowie najmu. Jeśli proces sądowy został rozpoczęty przed 1 maja 2026 roku, w niektórych przypadkach może zostać dokończony po tej dacie.

Poniżej wymieniono niektóre z prawnych powodów, których landlord może użyć, aby Cię eksmitować od 1 maja 2026 roku:

• jeśli landlord musi sprzedać nieruchomość lub sam się do niej wprowadzić (nie może Cię eksmitować z tego powodu w ciągu pierwszych 12 miesięcy najmu),
• jeśli jesteś studentem, landlord może skorzystać z podstawy dotyczącej studenckich domów wielorodzinnych (HMO), aby Cię eksmitować, jeśli nie wyprowadzisz się po zakończeniu roku akademickiego,
• jeśli nie opłacasz czynszu na czas,
• jeśli Ty, inne osoby z Tobą mieszkające lub Twoi goście dopuszczacie się zachowań antyspołecznych w nieruchomości lub w jej pobliżu.

Pełne informacje na temat wszystkich podstaw eksmisji można znaleźć w wytycznych dotyczących podstaw do odzyskania posiadania (grounds for possession guidance).

Jeśli Twój landlord przekazał Ci prawidłowe wypowiedzenie, a Ty nie opuścisz lokalu do końca okresu wypowiedzenia, może on wystąpić do sądu o odzyskanie nieruchomości. Nazywa się to wnioskiem o nakaz eksmisji (possession order). Jeśli uważasz, że Twój landlord nie przestrzega zasad możesz uzyskać wsparcie m.in. od organizacji Shelter oraz Citizens Advice. Twoja lokalna rada miejska (council) posiada nowe uprawnienia do prowadzenia dochodzeń i wyciągania konsekwencji, jeśli landlord łamie prawo. W przypadku niektórych wykroczeń, takich jak brak wymaganej licencji na wynajem nieruchomości, możesz złożyć wniosek do Trybunału Pierwszej Instancji (First-Tier Tribunal) o Nakaz Zwrotu Czynszu (Rent Repayment Order – RRO). Trybunał może nakazać landlordowi zwrot części lub całości czynszu zapłaconego za okres do 2 lat.

Więcej informacji we wspomnianym zakresie można znaleźć w domenie gov.uk: tu oraz tutaj.

Aktualizacja: Wydział Konsularny i Polonii Ambasada RP w Londynie