21 lutego obchodzimy Międzynarodowy Dzień Języka Ojczystego. Święto, które przypomina i pozwala zwrócić uwagę na różnorodność językową i kulturową świata oraz na języki zagrożone i ginące. Warto, żeby każdy Polak, który wyjechał z ojczyzny podtrzymywał znajomość języka polskiego, aby korzenie i kulturę domu rodzinnego „ocalić od zapomnienia”. Sprawdź, jak duża jest wartość dwujęzyczności u dzieci emigrantów.

Międzynarodowy Dzień Języka Ojczystego został ustanowiony przez UNESCO 17 listopada 1999 roku. Jego głównym celem jest niedopuszczenie do wyginięcia języków mniejszości narodowych, ochrona i promocja różnorodności językowej, zwiększenie świadomości znaczenia języka i kultury. Święto wskazuje istotę zrozumienia, tolerancji, dialogu, wymiany poglądów i brak barier między krajami.

Jeśli zabiegasz o swoją tożsamość narodową – zanotuj ten dzień w kalendarzu. Nie ma znaczenia o jakim kraju czy języku mówisz. Język ojczysty to wartość, o którą dbaj i kultywuj na co dzień, zwłaszcza jeśli mieszkasz z dala od ojczyzny.

Idea świętowania języka polskiego może wydawać się banalna. Jednak nie powinniśmy żyć w przekonaniu, że język ojczysty jest wartością wieczną lub umiejętnością, którą mamy i której nikt nam nie odbierze. Może się okazać, że jest ono mylne. Tylko i wyłącznie od nas zależy czy będziemy używać języka ojczystego i kultywować jego wartość. Tak, aby nie zaniknął.

Dlaczego warto uczyć się języka polskiego?

Warto uczyć się języka polskiego na obczyźnie, żeby podtrzymywać kulturę domu rodzinnego i dbać o tradycję przodków. Daje to poczucie przynależności do ojczyzny. Poza tym ułatwia kontakt z rodziną, która pozostała w Polsce. Znajomość polskiego umożliwia również bezpośrednie obcowanie z polską literaturą, oglądanie polskich filmów fabularnych i dokumentalnych, czytanie artykułów w polskich gazetach. Jest to również klucz do nowych znajomości. Posługiwanie się językiem polskim umożliwia także planowanie przyszłości w Polsce, np. gdy zamierzamy podjąć studia na polskiej uczelni. Nauka języka ojczystego to wartość sama w sobie i powód do dumy.

Jak codziennie dbać o język ojczysty?

• Używaj języka systematycznie, nie ulegaj pokusie używania wyłącznie języka kraju, w którym mieszkasz.
• Myśl po polsku.
• Proponuj język ojczysty w środowisku zawodowym i prywatnym.
• Oswajaj rodzinę z kulturą, tradycją, folklorem czy kuchnią polską.
• Nie wstydź się języka, choć jest językiem mniejszości.
• Urozmaicaj słownictwo i próbuj używać go „dwustronnie” stosując tłumaczenia codzienności, to dodatkowo wzbogaci dwujęzyczność.
• Śmiej się i smuć po polsku.

Dlaczego warto uczyć języka polskiego swoje dzieci?

Dziecko rodzica-emigranta ma znakomite warunki do tego, by poza językiem oficjalnym kraju, w którym przebywa, opanować również język dziedziczony. Natomiast rodzicowi łatwiej nauczyć i zachęcić dziecko do nauki drugiego języka. Każdy język, dodatkowo opanowany przez dziecko, to skarb.

Dzieci są chłonne wiedzy i im są młodsze, tym łatwiej im ta wiedza przychodzi. Istnieją badania naukowe potwierdzające, że dzieci dwujęzyczne mają lepiej rozwinięte myślenie twórcze, mają lepszą pamięć, szybciej przetwarzają informacje, posiadają lepszą skuteczność komunikacyjną, są w stanie lepiej koncentrować uwagę, mają lepsze wyniki w nauce.

Warto także zachęcać pociechy do poznawania historii swojego rodu. Niech dowiedzą się ilu znanych i wybitnych ludzi pochodzi z Polski. Można starać się uświadomić dziecku, że znajomość języka polskiego to powód do dumy. Umiejętność ta rozszerza horyzonty i daje wiele możliwości, np. znalezienia lepszej pracy za wyższe wynagrodzenie. Rynek pracy jest otwarty na ludzi władających dwoma lub więcej językami, a pracodawcy chętnie zatrudniają tych, którzy stawiają na swój rozwój osobisty.

Z faktu bycia dwujęzycznym płynie wiele korzyści. Znajomość języka dziedziczonego pozwala dziecku utrzymać bliski kontakt z dziadkami, rodziną i przyjaciółmi w Polsce. Dwujęzyczne dzieci są bardziej kreatywne i łatwiej uczą się kolejnych języków.
Poza tym łatwiej odnajdują się w różnych sytuacjach społecznych i potrafią analizować rzeczywistość z różnych perspektyw kulturowych. Są w stanie lepiej zrozumieć zwyczaje, tradycję i kulturę kraju.
Postrzeganie świata u osoby dwujęzycznej jest w naturalny sposób bogatsze.

Jak zachęcić dzieci to nauki i używania języka polskiego?

• Baw się z dzieckiem językiem polskim.
• Baw się używając języka polskiego.
• Czytaj i pisz dziecku po polsku.
• Śpiewajcie po polsku.
• Zainteresuj dziecko krajem, jego historią, tradycjami.
• Miej szacunek dla tego języka i wyrażaj dumę z jego znajomości.
• Pokaż dziecku jak jesteś wyjątkowy i „bogatszy” posługując się tym językiem.
• Zaciekaw go i oswajaj z językiem

Justyna Krasowska, Powroty.gov.pl

Źródło:

• https://www.polacywewloszech.com/2020/02/23/jak-codziennie-dbac-o-jezyk-ojczysty-zagranica-male-vademecum-przy-okazji-miedzynarodowego-dnia-jezyka-ojczystego/
• https://www.sjikp.us.edu.pl/pl/projekty/jak-i-dlaczego-warto-uczyc-sie-polski-i-polskiego-wyjazdowe-warsztaty-jezyka-polskiego/jak-i-dlaczego-warto-uczyc-sie-polski-i-polskiego/
• https://www.polskamacierz.org/wp-content/uploads/2015/02/dwujezycznosc_w_pytaniach_i_odpowiedziach.pdf
• https://nadwyraz.com/blog/blog-ubierz-sie-w-slowa/miedzynarodowy-dzien-jezyka-ojczystego-swieto-obchodzone-21-lutego-pod-patronatem-unesco-mdjo
• https://www.umcs.pl/pl/aktualnosci,56,miedzynarodowy-dzien-jezyka-ojczystego,87515.chtm