Formalności po powrocie Formalności po powrocie

Powrót

Czy można zostać ukaranym za niepoinformowanie urzędu skarbowego o zmianie miejsca zamieszkania?

Wyjechałem z kraju w 2005 roku. Nie pracowałem od 2005 roku do chwili obecnej w Polsce. Wszystkie dochody uzyskiwałem w Irlandii i tylko tutaj. Przed wyjazdem do Irlandii nie poinformowałem polskiego urzędu skarbowego, że wyjeżdżam za granicę. Czy to oznacza że mogę zostać ukarany przez urząd skarbowy za niepoinformowanie o zmianie zamieszkania?

Zasady dotyczące obowiązku ewidencyjnego podatników zostały uregulowane w ustawie z dnia 13 października 1995 r. o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników (Dz. U. z 2004 r. Nr 269, poz. 2681, z późn. zm.).

Zgodnie z zapisem art. 9 ust. 1d Ustawy z dnia 13 października 1995 r. o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników (Dz. U. z 2004 r. Nr 269, poz. 2681, z późn. zm.) wynika, iż „w przypadku zmiany adresu miejsca zamieszkania przez podatnika będącego osobą fizyczną objętą rejestrem PESEL nieprowadzącą działalności gospodarczej lub niebędącą zarejestrowanym podatnikiem podatku od towarów i usług, za dokonanie aktualizacji uznaje się podanie przez tego podatnika aktualnego adresu miejsca zamieszkania w składanej deklaracji lub innym dokumencie związanym z obowiązkiem podatkowym.

Podatnicy mogą również dokonać aktualizacji adresu miejsca zamieszkania według wzoru określonego na podstawie art. 5 ust. 5.

Zatem od 1 stycznia 2012 roku osoby objęte rejestrem PESEL, które nie prowadzą działalności gospodarczej lub nie są zarejestrowane, jako podatnicy podatku od towarów i usług mogą zgłosić urzędowi skarbowemu swój aktualny adres zamieszkania składając zgłoszenie aktualizacyjne ZAP-3. Zgłoszenie ZAP-3 zastąpiło dotychczasowy formularz NIP-3.

W celu powiadomienia urzędu skarbowego o nowym adresie zamieszkania Jest Pan zobowiązany złożyć zgłoszenie aktualizacyjne na nowym formularzu ZAP-3. Przy czym zawiadomienie urzędu o zmianie adresu zamieszkania powinno nastąpić tylko wtedy, gdy adres zamieszkania jest inny niż adres zameldowania. Jeśli jednak nowy adres zamieszkania jest jednocześnie nowym adresem zameldowania, nie ma wówczas potrzeby składania zgłoszenia ZAP-3, ponieważ urząd będzie dysponował informacją o zmianie meldunku na podstawie danych przekazanych mu z rejestru PESEL.

Za pośrednictwem formularza ZAP-3 podatnik może także:

  • poinformować urząd, że chce otrzymywać zwrot ewentualnej nadpłaty podatku lub zwrot podatku na swój osobisty rachunek bankowy,
  • zaktualizować numer swojego osobistego rachunku bankowego, na który ma otrzymywać zwrot podatku lub zwrot nadpłaty,
  • poinformować urząd, że chce zrezygnować z otrzymywania zwrotu podatku lub zwrotu nadpłaty na rachunek bankowy.

Wraz z początkiem 2012 roku osoby fizyczne, które są objęte rejestrem PESEL, nie prowadzą działalności gospodarczej i nie są zarejestrowanymi podatnikami VAT, nie informują urzędów skarbowych o zmianie danych zawartych w rejestrze PESEL. Wymienione osoby nie muszą zatem zgłaszać urzędowi każdej zmiany takich danych, jak: nazwisko, adres zameldowania, czy numer dowodu tożsamości.

Powyższe uprawnienia są wynikiem funkcjonowania od 1 września 2011 roku Centralnego Rejestru Podmiotów — Krajowej Ewidencji Podatników (CRP KEP), który dysponuje danymi podatników zawartymi w państwowym rejestrze PESEL. W sytuacji w której dochodzi do zmiany nazwiska, adresu zameldowania, czy innych danych objętych rejestrem PESEL, nie ma potrzeby składania zgłoszenia aktualizacyjnego, gdyż urząd skarbowy będzie dysponował aktualnymi informacjami z CRP KEP.

Jeśli natomiast zmienia Pan adres zamieszkania i jednocześnie zmianie ulega adres zameldowania w Polsce (np. wymeldowuje się Pan z miejsca stałego pobytu w Polsce w związku z wyjazdem za granicę) należy także poinformować o tym Urząd Skarbowy składając formularz aktualizacyjny ZAP-3.

Naruszenie wskazanego wyżej obowiązku stanowi wykroczenie skarbowe z art. 81 § 1 ustawy z dnia 10 września 1999 r. Kodeks karny skarbowy (Dz. U. z 2007 r. Nr 111, poz. 765, z późn. zm.), zgodnie z którym podatnik lub płatnik, który wbrew obowiązkowi nie dokonuje w terminie zgłoszenia identyfikacyjnego albo aktualizacji objętych nim danych albo też podaje w nim dane niezgodne ze stanem rzeczywistym lub niepełne, dokonuje zgłoszenia więcej niż jeden raz, nie podaje numeru identyfikacji podatkowej lub podaje numer nieprawdziwy, podlega karze grzywny za wykroczenie skarbowe.

Zgodnie z przepisem art. 51 § 1 kks, karalność ww. wykroczenia skarbowego ustaje, jeżeli od czasu jego popełnienia upłynął rok. Natomiast jeżeli w okresie przewidzianym w § 1 wszczęto postępowanie przeciwko sprawcy, karalność popełnionego przez niego wykroczenia skarbowego ustaje z upływem 2 lat od zakończenia tego okresu (art. 51 § 2 kks).

Ponadto należy zauważyć, iż obowiązek zgłaszania danych o zmianie miejsca zamieszkania wynika również z uregulowań przepisu art. 146 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja Podatkowa (Dz.U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60, z późn. zm.), zgodnie z którym w toku postępowania (tj. w przypadku wszczęcia przez organ podatkowy kontroli podatkowej lub postępowania podatkowego) strona oraz jej przedstawiciel lub pełnomocnik mają obowiązek zawiadomić organ podatkowy o zmianie swojego adresu, w tym adresu poczty elektronicznej, jeżeli wystąpiono o doręczanie pism drogą elektroniczną.

W razie zaniedbania obowiązku określonego w § 1, pismo uznaje się za doręczone pod dotychczasowym adresem, a organ podatkowy pozostawia pismo w aktach sprawy (art. 146 § 2 Ordynacji podatkowej).